Soluğun Dizginlenmesi

Seslendirme yapmak isteyenin sesinin çok güzel olması şart değildir. Ancak, soluğunu, sesini ve diksiyonunu mükemmel kullanması zorunludur. Diksiyonun temelinde, soluğun doğru kullanımı, bir başka deyişle soluğun dizginlenmesi bulunmaktadır. Soluğun dizginlenmesi, tam zamanında yeterli ölçüde soluğun alınması ve alınan bu soluğun sesletimde (okuma ya da konuşma) azar azar verilmesidir. Soluk sakin, derin, düzenli, çabuk ve gürültüsüz alınmalıdır.

Soluk alırken dikkat edilmesi gereken 2 kural vardır. Bunlardan ilki, omuzlar ve göğsün üst kısmının hareket etmemesi; diğeriyse, karın kaslarıyla karnı dışa doğru biraz iterek alçalan ve genişleyen diyafram kasına yeterli boşluğun sağlanmasıdır.

Konuşmayı gerçekleştiren organların yapısı, nitelikleri ve işleyişi Fizyolojik Sesbilim adı altında incelenmektedir. Konuşma işlemi, çeşitli organlarımızın ortaklaşa işleyişiyle gerçekleşir. İnsan dilinin sesleri, akciğerlerden gelen soluğun gırtlakta tını oluşturması, bu tınının ağız ve burun boşluğunda şidetlenmesi ve ağız içinde bulunan konuşma organlarının farklı biçimleriyle birbirinden farklı seslerin oluşumuyla gerçekleşmektedir. Bu seslerin birleşimiyle de seslemler ve sözcükler oluşur. Görüldüğü gibi, konuşmamızın temelinden solunum aygıtımız bulunmaktadır.

Solunum aygıtının asıl görevi, vücuda oksijen sağlamak, içerdeki karbondioksit ve su buharını dışarıya atarak yaşamayı sürdürmektedir. Ana organı akciğerlerdir. Akciğerler karın ve göğüs boşluğunu ayıran diyaframın üstündedir. Her iki yandaki kollarıyla soluk borusuna bağlanırlar. Bronş denen anakollar akciğerler içinde birçok kola ayrılırlar. Gittikçe çoğalıp küçülen bu dallara bronşçuk denir. Uçlarında hava kesecikleri vardır. Alınan havayla hava kesecikleri dolar ve akciğerlerin oylumu büyür. Verilen havayla boşalıp küçülür. Soluk alırken göğüs kasları, verirken karın kasları ve diyafram hareketlenir.

Tekrar konunun başına dönecek olursak, fizyolojik olarak konuşmamızı akciğerlerden gelen soluğun gırtlakta ses oluşumu ve bu oluşan sesin de ağız içindeki organlarda anlamlı seslere dönüşümüyle gerçekleştiririz. Akciğerlerin alt kısmı, üst kısma oranla 3 kat daha geniş hacme sahip olduğundan ve konuşma sırasında soluğun azar azar verilmesine olanak sağlayan en önemli kasın diyafram kası olmasından dolayı soluğu akciğerlerin alt kısmından almalıyız. Bunun için de soluk alırken dikkat edilmesi gereken 2 kural bulunmaktadır. İlki omuzların yükselmemesidir ki, omuzların yükselmesi soluğu akciğerlerin üst kısmından aldığımız anlamına gelmektedir. İkincisiyse, soluk alma sırasında karın kaslarıyla karnın dışa doğru biraz itilmesidir.

BU KONUYLA İLGİLİ BAZI EĞİTMENLERİN VE İNTERNETTEKİ BAZI YAZILARIN; “SOLUĞU AKCİĞERLERE DEĞİL DİYAFRAMA ALMANIZ GEREKİR” GİBİ İÇERİKLER AKTARDIKLARI GÖZLENMİŞTİR. TAMAMIYLA YANLIŞ VE BİLİMDEN UZAK BİLGİLER OLUP, BU YORUMLARI UYGULAMANIZ DURUMUNDA SOLUK ALMAYI YANLIŞ EDİNMİŞ OLABİLİRSİNİZ.

KONUYLA İLGİLİ BİR BAŞKA ÖNEMLİ KONUYSA, DİYAFRAM KASINIZI KULLANMA KONUSUNDA DENEYİMLİ VE UZMAN BİR EĞİTMENDEN DESTEK ALMANIZI ÖNERİRİZ. YANLIŞ YAPACAĞINIZ UYGULAMALAR AYNI ŞEKİLDE YANLIŞ EDİNİMİNİZE NEDEN OLABİLİR.

Soluğu alırken, dikkat etmeniz gereken 5 nitelik bulunmaktadır: 1. Sakin, 2. Derin, 3. Düzenli, 4. Çabuk ve 5.Gürültüsüz soluk alınmalıdır.

Özellikle 4. ve 5. nitelikler toplumumuz tarafından yaygın yapılan yanlışlardır.

Seslendirme yapanların ve mikrofon karşısında heyecanlananların da öncelikle doğru soluk almayı bilmesi ve diksiyon kurallarına uyması gerekir.

5 Yorum

  • nilüfer diyor ki:

    Ben 50 yaşında olmama ve çok okumama rağmen gün içinde konuşma hataları yapıyorum. Dileğim konuşma sanatı ve diksiyon adında bir ders olsun, ilköğretimde başlamak üzere…

  • simge diyor ki:

    ben sesimi çok doğru kullanıyorum tabii her insan gibi ufak yanlışlarım oluyor 11 yaşındayım ve çizgifilmlerde seslendirme yapmak istiyorum ne olur yardım edin e-posta ma birşeyler gönderin

  • hüsyin78 diyor ki:

    Merhaba. Ben konuşma bozukluğu yasayan biriyim. Daha önce bunu atlatabilmem için özel bir kuruluşta egitim aldım. Egitim diyafram nefesini kullanabilme agırlıklı idi fakat ben konuşurken özellikle sesli harflerde diyaframı kullanmaya calışsam da sıkıntı yasıyorum. Nefesle konuşmak nefesin agızdan cıktığı an kelimeyi salıvermek mi yoksa daha mı farklı? Uygun bir tekniği mi var? Tesekkür ederim.

  • ahmet diyor ki:

    21 yasındayım duzgunve etkili konuşamıyorum şiveli konusuyorum nasıl duzeltırım yardımcı olurmusunuz

  • ayşe diyor ki:

    merhaba etkili konuşma doğru telaffuz kullanabilmek isteğim ben 42 yaşındayım ailem tarafından okumama izin verilmedi bu boşluğu doldurmak için kurs almak istiyorum bana bu konuda bilgi verirseniz çok mutlu olacağım etkil konuşma ile ilgili kitaplar ouyorum fakat sizlerden alacağım desteğin daha etkili olacağını düşünüyorum ilginize şimdiden teşekkürler

Yorum yazabilirsiniz...

Not: Yorumunuz moderatör tarafından onaylandıktan sonra yayınlanacaktır.